Czy osoba poszkodowana w wypadku drogowym może żądać kwoty niezbędnej do zakupu specjalistycznego samochodu?- przegląd orzecznictwa

Niniejszy artykuł ma na celu rozważenie – w oparciu o aktualną linię orzeczniczą- możliwości skutecznego domagania się przez poszkodowanego, który na skutek wypadku stał się osobą niepełnosprawną, zwrotu kosztów związanych z nabyciem samochodu inwalidzkiego.

Wskazać należy, iż podstawą dochodzenia roszczeń odszkodowawczych z tytułu szkody na osobie, jest przepis art. 444 § 1 k.c., w myśl którego: „W razie uszkodzenia ciała lub wywołania rozstroju zdrowia naprawienie szkody obejmuje wszelkie wynikłe z tego powodu koszty. Na żądanie poszkodowanego zobowiązany do naprawienia szkody powinien wyłożyć z góry sumę potrzebną na koszty leczenia, a jeżeli poszkodowany stał się inwalidą, także sumę potrzebną na koszty przygotowania do innego zawodu”.

Ustawa nie wylicza przy tym, co wchodzi w zakres powołanych kosztów. W praktyce powoduje to szereg problemów interpretacyjnych, rodzących konieczność odwoływania się do stanowiska wypracowanego w tej materii przez orzecznictwo Sądu Najwyższego.

W omawianym zakresie, przedmiotem rozważań SN była m.in. kwestia zasadności objęcia obowiązkiem odszkodowawczym ubezpieczyciela, kosztów poniesionych przez poszkodowanego w związku z zakupem samochodu dostosowanego do potrzeb osoby niepełnosprawnej.

W roku z dnia 16 stycznia 1981 r. SN uznał, że koszty pojazdu inwalidzkiego wchodzą w zakres kosztów, o których mowa w art. 444 § 1 k.c. pod warunkiem ustalenia, że pojazd ten jest konieczny do kompensowania kalectwa osoby poszkodowanej, a w szczególności do kontynuowania pracy zarobkowej wykonywanej przed wypadkiem (zob. wyrok SN z dnia 16.01. 1981r., sygn. akt I CR 455/80, OSNC 1981, nr 10, poz. 193).

W podobnym tonie wypowiedział się SN w wyroku z dnia 14 maja 1997 r. stwierdzając, że obowiązek odszkodowawczy wynikający z art. 444 § 1 zd. 1 k.c. obejmuje zwrot kosztów nabycia samochodu inwalidzkiego, niezbędnego do leczenia i prowadzenia działalności gospodarczej pracownika, który uległ wypadkowi przy pracy (zob. wyrok SN z dnia 14.05.1997 r., sygn. akt II UKN 113/97, OSNAPUS 1998, nr 5, poz. 163).

Analogiczny pogląd SN zaprezentował w wyroku z dnia 12 grudnia 2002 r. wskazując, że wydatki na nabycie nowego samochodu ze specjalistycznym wyposażeniem należy zaliczyć do kosztów wymienionych w art. 444 § 1 k.c., gdyż są one konieczne do kompensowania kalectwa osoby poszkodowanej. Wskazać w tym miejscu należy, że uzasadniając swoje rozstrzygnięcie SN podniósł, iż dotychczasowy samochód, jakim poszkodowana dysponowała przed wypadkiem komunikacyjnym, nie mógł zostać dostosowany do jej ograniczeń ruchowych (zob. wyrok SN z dnia 12.12. 2002 r., sygn. akt II CKN 1028/00, „Izba Cywilna” 2003, nr 6, s. 39)

W omawianym zakresie warto także zwrócić uwagę na orzeczenie SN z dnia 3 maja 2001 r. w którym wskazano na zasadność pokrycia przez ubezpieczyciela kosztów zakupu samochodu dla poszkodowanego, który po amputacji nogi w wyniku wypadku, zmuszony został do zdobycia nowego zawodu, co wiązało się z podjęciem studiów w znacznej odległości od jego miejsca zamieszkania (wyrok SN z dnia 03.05. 2001 r., sygn. akt V CKN 253/00, nie.publ).

Z powyższym koreluje w pełni stanowisko wyrażone w wyroku SN z dnia 15 października 2014 r. w którym stwierdzono, iż kompensowanie kalectwa i umożliwienie poszkodowanemu prowadzenia normalnego życia w społeczeństwie może być w pewnych okolicznościach uznane za uzasadniające zasądzenie odszkodowania w wysokości zapewniającej nabycie samochodu (zob. wyrok SN z dnia 15.10. 2014r., sygn. akt V CSK 623/13, nie publ.)

Zauważyć w tym miejscu należy, iż u podstaw każdego z powołanych orzeczeń Sądu Najwyższego legło uznanie, iż art. 444 § 1 k.c. kreuje zasadę pełnej kompensacji szkody wyrządzonej czynem niedozwolonym. Oznacza to, że naprawienie szkody powinno służyć pełnej restytucji stanu istniejącego przed powstaniem szkody, lub przynajmniej spowodowanie takiego stanu, w którym poszkodowanemu zapewnione zostaną warunki życiowe zbliżone do tych, jakie miał przed zdarzeniem, z którego wynikła szkoda.

Podsumowując, stwierdzić jednoznacznie należy, że osoba poszkodowana w wypadku drogowym może domagać się od ubezpieczyciela pokrycia kosztów związanych z zakupem samochodu specjalistycznego, dostosowanego do potrzeb osoby niepełnosprawnej. Wskazywany obowiązek ubezpieczyciela nie ma jednak charakteru nieograniczonego i podlega ocenie z punktu widzenia konieczności i celowości zakupu samochodu specjalistycznego. W tym zakresie decydujące znaczenie będą miały okoliczności dotyczące właściwości i warunków osobistych poszkodowanego, w tym zwłaszcza rodzaj i miejsce zatrudnienia, lub nauki, które mogą uzasadniać konieczność zakupu samochodu inwalidzkiego.

Autorzy: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk i Aplikant Adwokacki Ewelina Tocka

kontakt: kom. + 48 697 053 659 oraz tel. 22 629 00 36

Podziel się na:
  • Facebook
  • Google Bookmarks
  • Blip
  • Blogger.com
  • Flaker
  • Gadu-Gadu Live
  • Google Buzz
  • Poleć
  • StumbleUpon
  • Twitter
  • Wykop
  • Drukuj
  • LinkedIn
  • RSS
Ten wpis został opublikowany w kategorii Odszkodowanie, Wszystkie artykuły. Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Jedna odpowiedź na „Czy osoba poszkodowana w wypadku drogowym może żądać kwoty niezbędnej do zakupu specjalistycznego samochodu?- przegląd orzecznictwa

  1. Adwokat Mariusz Stelmaszczyk pisze:

    Drodzy Czytelnicy
    Zachęcam Was do komentowania tego artykułu oraz zadawania pytań, jakie Wam się nasuną po jego przeczytaniu. Na wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć.
    Jednocześnie zapewniam, że szanuję Waszą prywatność. Adres e-mail z jakiego wyślecie pytanie lub komentarz do artykułu nie zostanie wyświetlony.

    Pozdrawiam
    Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *