Jakie kryteria decydują o stopniu przyczynienia się poszkodowanego do powstania lub zwiększenia szkody?

Poszkodowany w wypadku np. drogowym sam swoim zachowaniem może przyczynić się albo do powstania szkody albo do zwiększenia jej rozmiaru. Wówczas Sąd w postępowaniu sądowym może zmniejszyć zasądzoną na rzecz poszkodowanego kwotę roszczenia z uwagi właśnie na przyjęty stopień przyczynienia.

Zgodnie bowiem z art. 362 kodeksu cywilnego jeżeli poszkodowany przyczynił się do powstania lub zwiększenia szkody, obowiązek jej naprawienia ulega odpowiedniemu zmniejszeniu stosownie do okoliczności, a zwłaszcza do stopnia winy obu stron.

Na jakiej podstawie zatem Sąd, który ustalił stopień przyczynienia, decyduje o konkretnym jego wymiarze? Jakie są kryteria, którymi kieruje się Sąd ustalając przyczynienie w procentowy, czyli bardzo dokładny, sposób?

Kwestią tą zajmował się Sąd Najwyższy w sprawie o sygnaturze akt IV CSK 241/09. W orzeczeniu wydanym w niniejszej sprawie Sąd Najwyższy stwierdził, iż do okoliczności, o których mowa w art. 362 k.c., zaliczają się – między innymi – wina lub nieprawidłowość zachowania poszkodowanego, porównanie stopnia winy obu stron, rozmiar doznanej krzywdy i ewentualne szczególne okoliczności danego przypadku, a więc zarówno czynniki subiektywne, jak i obiektywne.

Oznacza to nic innego, jak to, że Sąd ustalając stopień przyczynienia poszkodowanego do powstania szkody uwzględnia przede wszystkim charakter zachowania poszkodowanego – jego nieprawidłowość. Ponadto porównuje stopień winy obu uczestników wypadku.

Ponadto Sąd chcąc ocenić stopień przyczynienia poszkodowanego oraz to czy w ogóle poszkodowany przyczynił się do powstania szkody, konieczne jest często zasięgnięcie wiadomości specjalnych. Sąd, w ogromnym procencie przypadków, dokonuje tego poprzez dopuszczenie i przeprowadzenie dowodu z opinii biegłych. Jeśli chodzi o wypadki drogowe to są to zazwyczaj biegli z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych oraz biegli z zakresu medycyny sądowej. Biegły z zakresu rekonstrukcji wypadków drogowych stara się odtworzyć przebieg wypadku, natomiast biegły z zakresu medycyny sądowej ma stwierdzić, czy obrażenia poszkodowanego mogły powstać w danych okolicznościach.

W w/w orzeczeniu Sąd Najwyższy stwierdził: o tym, czy zachowanie poszkodowanego stanowiło współprzyczynę szkody odpowiadającą cechom normalnego związku przyczynowego, decyduje ocena konkretnych okoliczności danej sprawy, dokonana według kryteriów obiektywnych i uwzględniająca zasady doświadczenia, a w razie potrzeby także wiadomości specjalne.

Należy zatem stwierdzić, że Sąd przy ustalaniu stopnia przyczynienia – tak jak przy wyrokowaniu – w dużym stopniu opiera się na zasadach logiki i doświadczenia życiowego.

Zwrot „ocena konkretnych okoliczności sprawy” zdaje się sugerować, że znaczenie dla ustalenia stopnia przyczynienia poszkodowanego mogą mieć również np. właściwości osobiste poszkodowanego, np. na ile mógł rozpoznać swoje zachowanie.

Oznacza to, że Sąd nie ustala przyczynienia „automatycznie”, ale bierze pod rozwagę szereg okoliczności, które mogą mieć znaczenie dla stopnia przyczynienia poszkodowanego do powstania szkody.

Autor: Adwokat Mariusz Stelmaszczyk i Aplikant Adwokacki Zuzanna Walczak

kontakt: nr tel. kom. +48 697 053 659 lub tel+48 22 629 00 36

Podziel się na:
  • Facebook
  • Google Bookmarks
  • Blip
  • Blogger.com
  • Flaker
  • Gadu-Gadu Live
  • Google Buzz
  • Poleć
  • StumbleUpon
  • Twitter
  • Wykop
  • Drukuj
  • LinkedIn
  • RSS
Ten wpis został opublikowany w kategorii Odszkodowanie, Postępowanie przed zakładem ubezpieczeń, Postępowanie Sądowe, Wszystkie artykuły i oznaczony tagami , , , , , , , , . Dodaj zakładkę do bezpośredniego odnośnika.

Jedna odpowiedź na „Jakie kryteria decydują o stopniu przyczynienia się poszkodowanego do powstania lub zwiększenia szkody?

  1. Adwokat Mariusz Stelmaszczyk pisze:

    Drodzy Czytelnicy
    Zachęcam Was do komentowania tego artykułu oraz zadawania pytań, jakie Wam się nasuną po jego przeczytaniu. Na wszystkie pytania postaram się odpowiedzieć.
    Jednocześnie zapewniam, że szanuję Waszą prywatność. Adres e-mail z jakiego wyślecie pytanie lub komentarz do artykułu nie zostanie wyświetlony.

    Pozdrawiam
    Adwokat Mariusz Stelmaszczyk

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *